Door Benjamin de Mesel (Postdoctoraal onderzoeker KU Leuven)

Ludwig Wittgenstein is de invloedrijkste filosoof van de laatste honderd jaar. Maar of die invloed de filosofie deugd heeft gedaan, is een andere kwestie. Nogal wat groten uit de hedendaagse analytische filosofie, zoals Scott Soames en Timothy Williamson, hebben de neiging om Wittgenstein af te schilderen als iemand die vooral belangrijke vergissingen maakte. Dankzij Wittgenstein weten we nu welk pad we niet moeten volgen.

Veel kritiek op Wittgenstein is het resultaat van onbegrip. Dat onbegrip heeft Wittgenstein allicht deels aan zichzelf te wijten. Niemand heeft meer gedaan om Wittgenstein uit te leggen en te verdedigen dan P.M.S. Hacker. Zijn vierdelige commentaar op de Untersuchungen is een must voor iedereen die Wittgenstein beter wil begrijpen.

Dat geldt ook voor Wittgenstein’s Place in Twentieth-Century Analytic Philosophy (1996). Hacker toont hierin aan hoe Wittgenstein in de Tractatus problemen aanpakt waar Frege en Russell mee worstelden, welke invloed de Tractatus had, wat de verdienste van de Untersuchungen is en welke impact het werk had. Bijzonder is de vergelijking met Quine: terwijl vaak gedacht wordt dat Quine een aantal tekortkomingen in Wittgensteins filosofie blootlegde, laat Hacker zien dat Wittgenstein betere antwoorden had op Quines vragen dan Quine zelf. Hacker besluit dat het sinds Wittgenstein met de analytische filosofie bergaf is gegaan, een beeld dat haaks staat op wat vandaag soms de regel lijkt. Die regel stelt (heel kort) dat de analytische filosofie ondanks Wittgenstein en dankzij Quine, Davidson, Kripke en Putnam eindelijk de juiste weg is ingeslagen. Wie vlijmscherpe kritiek op die regel wil lezen, kan Hackers ongemeen harde recensies van Soames’ Philosophical Analysis in the Twentieth Century en Williamsons The Philosophy of Philosophy online raadplegen. Wie een uitmuntend geschreven diepte-analyse wil van Hackers redenen voor die kritiek, raad ik Wittgenstein’s Place aan.


Meer:

1 Comment

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *